Kể chuyện Kinh thánh
#1
Câu chuyện về Abraham


- Abraham là 1 nhân vật vĩ đại (không phải như bác hồ đâu nhá)

- trong trường học , cho học về nhân vật này , nhân vật kia .... mà không cho học về Abraham , là 1 điều thiếu sót lớn của trường học

- vì những nhân vật đó , có thể nổi tiếng 1 thời gian ... rồi qua thời gian kế , nhân vật đó không còn được đề cập tới thường xuyên nữa

- hay những nhân vật đó , cũng có thể chĩ nỗi tiếng ở mức "national"

- chứ còn nhân vật Abraham , nỗi tiếng "international" luôn

- bởi vậy , trường học không cho dạy về Abraham , thiệt là 1 điều thiết sót lớn
Reply
#2
trước khi đi sâu vào câu chuyện của ông , có vài điễm Vân muốn nêu ra ở đây 




1. Ông là ông tỗ của 3 tôn giáo lớn trên thế giới  ... hay nói cách khác , từ ông , mà có ra 3 tôn giáo lớn trên thế giới 

- Judaism (xuất nguồn từ Isaac , đứa con lời hứa của Abraham , với bà vợ Sarah) ... người đi theo đạo này gọi là Jews

- Islam (xuất nguồn từ Ishmael , đứa con với bà hầu Egyptian tên Hagar) ... người đi theo đạo này gọi là Muslims

- Christianity (xuất nguồn từ Chúa Jesus) ... người đi theo đạo này gọi là Christians








2. Ông được gọi là "Ông tổ - Cha đẻ của Đức tin" ... tức là

- ai là BELIEVER , thì đều thuộc dòng dõi Abraham 

- chứ không nhất thiết chỉ có người Do thái mới thuộc dòng dõi Abraham









3. Ông có phải là 1 người "có đức tin perfect" không ???

cái này nói theo suy nghĩ của Vân thôi nhá

- ông không phải là 1 người "có đức tin perfect" ... vì nếu ông "có đức tin perfect" , ông đả không nói láo "bà Sarah là sister của ông" ... sỡ dĩ ông nói láo , vì bà Sarah mặc dù đả già rồi , nhưng vẫn còn đẹp như babe , ông sợ vì sắc đẹp của bà , ông có thể bị mấy ông vua háo sắc giết đi , để cướp lấy bà .. theo Vân , hành động này , Vân thấy ông không phải là 1 người "có đức tin perfect" ... đồng ý Sarah là HALF SISTER CUẢ ÔNG , nhưng bà cũng là VỢ CUẢ ÔNG .... ông không nói láo 100% khi nói bà là SISTER của ông , nhưng ông cũng không nói thiệt 100% either  2leluoi

- Vân nghĩ , nếu ông là người "có đức tin perfect" , thì ông cứ nói Sarah là VỢ CUẢ ÔNG ... một khi Chúa đả gìn giữ ông rồi , thì ông không còn gì sợ mấy ông vua háo sắc giết ông , để cướp lấy bà Sarah 









4. Vậy sao ông lại được Chúa ban cho cái danh hiệu "Ông tỗ - Cha đẻ của đức tin" ???

- khi ông passed cái test của Chúa 

- cái test đó là gì ???

- Abraham và Sarah có Isaac lúc ông 100 tuổi , bà 90 tuổi  ... Isaac là ĐỨA CON LỜI HỨA CUẢ HỌ ... họ yêu thương Isaac tới mức độ nào 

- nhưng Chúa đả test ông , và ông passed cái test của Ngài

- Chúa sai Abraham đi ra Mt. Moriah , dẫn Isaac ra đó làm của lễ dâng lên cho Ngài 

- về sau này , người ta tìm hiểu Mt. Moriah chính là đồi Golgotha , nơi Chúa Jesus bị treo trên thập tự giá

- ông vẫn hoàn toàn làm theo Lời Chúa dạy ................. nhưng ông biết 1 điều ................. Chúa là Đấng Thành Tín , Chúa sẽ không cho ông giết Isaac ... mà quã thiệt , cuối cùng Chúa có con RAM là của lễ thiêu thay thế cho Isaac


mình coi đoạn Kinh thánh này bằng tiếng Việt và  tiếng Anh (cho rỏ nghĩa hơn)

STK 22:4-5
4 Qua đến ngày thứ ba, Áp-ra-ham nhướng mắt lên thấy nơi đó ở lối đằng xa,
5 thì nói cùng hai kẻ đầy tớ rằng: Hãy ở lại đây với con lừa; ta cùng đứa trẻ sẽ đi đến chốn kia đặng thờ phượng, rồi sẽ trở lại với hai ngươi.

4 On the third day Abraham looked up and saw the place in the distance.
5 He said to his servants, “Stay here with the donkey while I and the boy go over there. We will worship and then we will come back to you.”


bên Kinh thánh tiếng Anh rỏ nghĩa hơn , mình thấy Abraham nói với mấy người hầu "ở đây chờ , CHÚNG TÔI sẽ quay trỡ lại"
khi ông nói "CHÚNG TÔI" , có nghĩa là ÔNG VÀ ISAAC sẽ trở lại , có nghĩa là ÔNG TIN CHUÁ LÀ ĐẤNG THÀNH TÍN , CHUÁ SẼ KHÔNG ĐỂ CHO ÔNG GIẾT ISAAC







5. PARADISE còn được gọi là ABRAHAM'S BOSOM (King James Version)


Luca 16:22

22 Vả, người nghèo chết, thiên sứ đem để vào lòng Áp-ra-ham; người giàu cũng chết, người ta đem chôn.
And it came to pass, that the beggar died, and was carried by the angels into Abraham's bosom: the rich man also died, and was buried; 



khi Vân dùng chữ Paradise , thay vì dùng chữ Heaven ............... vì có nguyên nhân

- sau khi 1 người nào đó chết , họ đi tới 1 nơi gọi là SHEOL , để chờ NGÀY PHÁN XÉT
- nơi này chia ra làm 2 bên
- 1 bên cho BELIEVERS , còn gọi là PARADISE hay ABRAHAM'S BOSOM
- 1 bên cho UNBELIEVERS , còn gọi là TORMENT
- 2 bên cách nhau bởi 1 cái hố sâu , bên này không thể qua được bên kia , nhưng có thể nhìn thấy nhau
Reply
#3
Vân không kễ chi tiết câu chuyện , Vân chỉ đem ra những điễm chánh của câu chuyện thôi ... chi tiết , mình có thể coi trong Kinh thánh  Hello


- Abraham đang sống quay quần cùng chung gia đình , ba má anh chị em mình ... thì ông được Chúa kêu gọi "khăn gói lên đường"

ngày nay , "khăn gói lên đường" , mình biết nơi nào mình sẽ tới , và nơi đó cuộc sống như thế nào

nhưng vào thời Abraham , Chúa kêu ông "khăn gói lên đường" , mà ông không biết là ông sẽ đi đâu , ông chỉ biết ông sẽ phải rời khỏi "comfort zone" nơi ông được bao phủ bởi gia đình chung quanh 

nhưng với ĐỨC TIN VÀO CHUÁ , ÔNG CHẤP NHẬN RA ĐI , mặc dù ông không biết đi về đâu




- cùng đi  với ông , có 1 người cháu tên là Lot , chắc 2 người rất gần  gủi nhau , nên khi thấy Abraham đi , thì Lot cũng đi cùng ... thế là cả hai đem gia tài của mình ra đi

trên đường đi , Chúa ban phước cho họ , nên họ càng đi , thì gia tài càng nhiều (gia tài ở đây là những con thú mà họ có trong tay , sanh sản càng lúc càng đông lên)

tới 1 lúc , gia tài của 2 bên đả lên quá nhiều để có  thể sống bên cạnh nhau , Abraham (ông già hơn , nên hào thoáng hơn) nói với Lot "bây giờ trước mặt nhìn kìa , con muốn chọn bên nào , thì cứ chọn , còn ta thì sẽ lấy bên kia" ... coi như ông già Abraham cho Lot được quyền chọn

Lot nhìn , coi bên nào TỐT thì chọn cho mình (TỐT ở đây có nghĩa là nơi nào có sẳn nhiều  giếng , có đồng cỏ xanh tươi , CHO GIA SÚC CUẢ HỌ ,  thì nơi đó được coi như là TỐT)

thế là Lot chọn 1 bên TỐT , Abraham thì lấy bên còn lại

đại khái mình hiểu là .. họ tạm thời dừng chân ở nơi đó

so với Lot , Abraham là ông già , là UNCLE (Vân không biết là CẬU hay CHÚ gì đó) .... nhưng qua câu chuyện , mình thấy Abraham bảo vệ Lot nhiều hơn là Lot bảo vệ Abraham






- một hôm , Abraham không có ở nhà , xảy ra 1 cuộc chiến  giữa mấy ông vua đánh lộn với nhau , trong trận chiến , Lot và gia đình ông bị "trúng miễng" , bị bắt cóc đem đi ... sau khi trở về , Abraham hay tin , liền kéo đoàn quân của mình đi phục kích đánh , cứu Lot và gia đình , gia tài đem về 

trên đường về , Abraham có dâng 1/10 cho 1 nhân vật huyền bí , mà về sau này mình biết được nhân vật này có gì đó liên hệ tới Chúa Jesus (Vân cũng không rỏ lắm , nhưng có đọc ở đâu đó)


STK 14

11 Bên thắng trận bèn cướp lấy hết của cải và lương thực của Sô-đôm và Gô-mô-rơ, rồi đi.
12 Giặc cũng bắt Lót, là cháu của Áp-ram, ở tại Sô-đôm, và hết thảy gia tài người, rồi đem đi.
13 Có một người thoát được chạy đến báo điều đó cùng Áp-ram, là người Hê-bơ-rơ. Áp-ram ở tại lùm cây dẻ bộp của Mam-rê, là người A-mô-rít, anh của Ếch-côn và A-ne; ba người nầy đã có kết-ước cùng Áp-ram.
14 Khi Áp-ram hay được cháu mình bị quân giặc bắt, bèn chiêu tập ba trăm mười tám gia nhân đã tập luyện, sanh đẻ nơi nhà mình, mà đuổi theo các vua đó đến đất Ðan.
15 Ðoạn Áp-ram chia bọn đầy tớ mình ra, thừa ban đêm xông hãm quân nghịch, đánh đuổi theo đến đất Hô-ba ở về phía tả Ða-mách.
16 Người thâu về đủ hết các tài vật mà quân giặc đã cướp lấy; lại cũng dẫn cháu mình, là Lót cùng gia tài người, đờn bà và dân chúng trở về.
17 Sau khi Áp-ram đánh bại Kết-rô-Lao-me và các vua đồng minh, thắng trận trở về, thì vua Sô-đôm ra đón rước người tại trũng Sa-ve, tức là trũng Vua.
18 Mên-chi-xê-đéc, vua Sa-lem, sai đem bánh và rượu ra. Vả, vua nầy là thầy tế lễ của Ðức Chúa Trời Chí cao,
19 chúc phước cho Áp-ram và nói rằng: Nguyện Ðức Chúa Trời Chí cao, là Ðấng dựng nên trời và đất, ban phước cho Áp-ram!
20 Ðáng ngợi khen thay Ðức Chúa Trời Chí cao đã phó kẻ thù nghịch vào tay ngươi! Ðoạn, Áp-ram lấy một phần mười về cả của giặc mà dâng cho vua đó.
21 Vua Sô-đôm bèn nói cùng Áp-ram rằng: Hãy giao người cho ta, còn của cải, thì ngươi thâu lấy.
22 Áp-ram đáp lại rằng: Tôi giơ tay lên trước mặt Giê-hô-va Ðức Chúa Trời Chí cao, Chúa Tể của trời và đất, mà thề rằng:
23 Hễ của chi thuộc về vua, dầu đến một sợi chỉ, hay là một sợi dây giày đi nữa, tôi cũng chẳng hề lấy; e vua nói được rằng: Nhờ ta làm cho Áp-ram giàu có,
24 chỉ món chi của những người trẻ đã ăn, và phần của các người cùng đi với tôi, là A-ne, Ếch-côn và Mam-rê; về phần họ, họ hãy lấy phần của họ đi.
Reply
#4
Vậy Melchizedek thiệt sự là ai ??




có 2 cách Vân trình bày vấn đề này , giống như ngày xưa mình học trung học ở VN

- nếu ban toán , thì mình đào sâu vào , tìm hiểu tại sao mình có "phương trình" như vậy
- nếu không phải ban toán , thì mình đi lướt bên trên thôi ,  chỉ áp dụng "phương trình" để giải bài toán
- Vân thuộc ban toán , nên Vân sẽ làm cả 2 cách ở đây




****


1. nếu ai interested về ông này là ai , thì Vân cho câu trả lời ngắn gọn (dành cho dân "không phải học ban toán"  Shy)


- giống như trong STK 18 , Abraham nói chuyện với Đức Jehovah
- mà Đức Jehovah (ngôi thứ nhất) là Spirit , thì sao Abraham có thể thấy mà nói chuyện được
- vậy Đức Jehovah trong đoạn Kinh thánh này chính là Chúa Jesus (ngôi thứ hai) nói chuyện với Abraham



16 Các đấng đều đứng dậy mà đi, ngó về phía, Sô-đôm. Áp-ra-ham cũng theo để tiễn bước các đấng.
17 Ðức Giê-hô-va phán rằng: Lẽ nào ta giấu Áp-ra-ham điều chi ta sẽ làm sao?
18 vì Áp-ra-ham chắc sẽ được trở nên một dân lớn và cường thạnh; các dân tộc trên thế gian đều sẽ nhờ người mà được phước.
19 Ta đã chọn người đặng người khiến dạy các con cùng nội nhà người giữ theo đạo Ðức Giê-hô-va, làm các điều công bình và ngay thẳng; thế thì, Ðức Giê-hô-va sẽ làm cho ứng nghiệm lời Ngài đã hứa cùng Áp-ra-ham.
20 Ðức Giê-hô-va phán rằng: Tiếng kêu oan về Sô-đôm và Gô-mô-rơ thật là quá, tội lỗi các thành đó thật là trọng.
21 Ta muốn ngự xuống, để xem xét chúng nó ăn ở có thật như tiếng đã kêu thấu đến ta chăng; nếu chẳng thật, thì ta sẽ biết.
22 Vậy, thì đấng bèn từ đó đi qua hướng Sô-đôm; nhưng Áp-ra-ham hãy còn đứng chầu trước mặt Ðức Giê-hô-va.
23 Áp-ra-ham lại gần và thưa rằng: Chúa sẽ diệt người công bình luôn với người độc ác sao?
24 Ngộ trong thành có năm mươi người công bình, Chúa cũng sẽ diệt họ hết sao? Há chẳng tha thứ cho thành đó vì cớ năm mươi người công bình ở trong sao?
25 Không lẽ nào Chúa làm điều như vậy, diệt người công bình luôn với kẻ độc ác; đến đỗi kể người công bình cũng như người độc ác. Không, Chúa chẳng làm điều như vậy bao giờ! Ðấng đoán xét toàn thế gian, há lại không làm sự công bình sao?
26 Ðức Giê-hô-va phán rằng: Nếu ta tìm được trong Sô-đôm năm mươi người công bình, vì tình thương bấy nhiêu người đó ta sẽ tha hết cả thành.
27 Áp-ra-ham lại thưa rằng: mặc dầu tôi đây vốn là tro bụi, song tôi cũng dám cả gan thưa lại cùng Chúa.
28 Hãy trong năm mươi người công bình rủi thiếu hết năm; vì cớ năm người thiếu Chúa sẽ diệt hết cả thành chăng? Ngài trả lời rằng: Nếu ta tìm được có bốn mươi lăm người, ta chẳng diệt thành đâu.
29 Áp-ra-ham cứ thưa rằng: Ngộ trong thành chỉ có bốn mươi người công bình, thì sẽ ra sao? Ngài phán rằng: Ta sẽ chẳng diệt đâu, vì tình thương bốn mươi nầy.
30 Áp-ra-ham cứ tiếp: Tôi xin Chúa đừng giận, thì tôi sẽ thưa: Ngộ trong đó chỉ có ba mươi người, thì sẽ ra sao? Ngài phán: Nếu ta tìm trong đó có ba mươi người, thì ta chẳng diệt đâu.
31 Áp-ra-ham thưa rằng: Tôi đây cũng cả gan thưa cùng Chúa: Nếu chỉ có hai mươi người, thì lại làm sao? Ngài rằng: Vì tình thương hai mươi người đó, ta sẽ chẳng diệt thành đâu.
32 Áp-ra-ham lại thưa: Xin Chúa đừng giận, để cho tôi thưa chỉ một lần nầy nữa: Ngộ chỉ có mười người, thì nghĩ làm sao? Ngài phán rằng: Ta cũng sẽ chẳng diệt thành đâu, vì tình thương mười người đó.
33 Khi Ðức Giê-hô-va phán xong cùng Áp-ra-ham, thì Ngài ngự đi; còn Áp-ra-ham trở về trại mình.









cũng vậy , ở đoạn Kinh thánh STK 14:11-24 , Chúa Jesus trong thân thễ Melchizedek , nói chuyện với Abraham
mà mình còn  gọi là Incarnation
tiếng Việt dịch là Sự hiện thân của Chúa Jesus
Reply
#5
2. bây giờ Vân "chứng minh" Chúa Jesus trong thân thể Melchizedek nói chuyện với Abraham (cách này giống như là cách dành cho dân ban toán ... như Vân  2leluoi)








a. Melchizedek  ... tên ông có nghĩa là "king of righteousness" ... ông vừa là VUA của Salem (thời đó còn gọi là Jerusalem) ... ông vừa là PRIEST (thầy tế lễ)

à há ... Chúa Jesus cũng vừa là Vua , mà cũng vừa là Thầy Tế Lễ Thượng Phẫm ... mang chúng ta tới gần Chúa


Thi thiên 110:4 (ngươi ở đây là nói về Chúa Jesus)
4 Ðức Giê-hô-va đã thề, không hề đổi ý, rằng: Ngươi là thầy tế lễ đời đời, Tùy theo ban Mên-chi-xê-đéc.


Hê bơ rơ 5:6 , 10
6 Lại nơi khác có phán cùng Ngài rằng: Ngươi làm thầy tế lễ đời đời Theo ban Mên-chi-xê-đéc.
10 lại có Ðức Chúa Trời xưng Ngài là thầy tế lễ thượng phẩm theo ban Mên-chi-xê-đéc.


Hê bơ rơ 6:20
20 trong nơi thánh mà Ðức Chúa Jêsus đã vào như Ðấng đi trước của chúng ta, vì đã trở nên thầy tế lễ thượng phẩm đời đời, theo ban Mên-chi-xê-đéc
Reply
#6
b. Những đặc điễm đặc biệt của Melchizedek  , khiến người ta liên tưỡng tới Chúa Jesus ... câu Hê bơ rơ 7:3  Thumbs-up4



Hê bơ rơ 7

1 Vua, Mên-chi-xê-đéc đó là vua của Sa-lem, thầy tế lễ của Ðức Chúa Trời rất cao, đã đi rước Áp-ra-ham và chúc phước cho, trong khi người thắng trận các vua trở về;
2 Áp-ra-ham đã lấy một phần mười về mọi của cải mình mà dâng cho vua; theo nghĩa đen tên vua ấy, trước hết là vua sự công bình, lại là vua của Sa-lem nữa, nghĩa là vua bình an;
3 người không cha, không mẹ, không gia phổ; không có ngày đầu mới sanh, cũng không có ngày rốt qua đời, như vậy là giống Con Ðức Chúa Trời, Mên-chi-xê-đéc nầy làm thầy tế lễ đời đời vô cùng.


4 Hãy nghĩ xem, chính tiên tổ là Áp-ra-ham đã lấy một phần mười trong những vật rất tốt của mình chiếm được mà dâng cho vua, thì vua tôn trọng là dường nào.
5 Nhưng con cháu họ Lê-vi chịu chức tế lễ, theo luật, có phép thâu lấy một phần mười của dân, nghĩa là của anh em mình, vì chính họ cũng từ Áp-ra-ham mà ra.
6 Nhưng vua vốn không phải đồng họ, cũng lấy một phần mười của Áp-ra-ham và chúc phước cho kẻ được lời hứa.
7 Vả, người bực cao chúc phước cho kẻ bực thấp, ấy là điều không cãi được.
8 Lại, đằng nầy, những kẻ thâu lấy một phần mười đều là người hay chết: còn đằng kia, ấy là kẻ mà có lời làm chứng cho là người đang sống.
9 Lại có thể nói rằng Lê-vi là kẻ thâu lấy một phần mười đó, chính mình người cũng bởi Áp-ra-ham mà đóng một phần mười;
10 vì lúc Mên-chi-xê-đéc đi đón tiên tổ, thì Lê-vi còn ở trong lòng tổ phụ.
11 Nếu có thể được sự trọn vẹn bởi chức tế lễ của người Lê-vi (vì luật pháp ban cho dân đang khi còn dưới quyền chức tế lễ), thì cớ sao còn cần phải dấy lên một thầy tế lễ khác, lập theo ban Mên-chi-xê-đéc, không theo ban A-rôn?
12 Chức tế lễ đã thay đổi thì luật pháp cũng cần phải thay đổi.
13 Vả, Ðấng mà những lời đó chỉ về, thuộc một chi phái khác, trong chi phái đó chưa từng có ai dự việc nơi bàn thờ.
14 Vì thật rõ ràng Chúa chúng ta ra từ Giu-đa về chi phái ấy, Môi-se không nói điều chi về chức tế lễ.
15 Mọi điều đó càng thêm rõ hơn nữa, khi chúng ta thấy một thầy tế lễ khác dấy lên, giống như Mên-chi-xê-đéc,
16 lập nên không theo luật lệ của điều răn xác thịt, nhưng theo quyền phép của sự sống chẳng hay hư hay hết.
17 Vả, nầy là lời làm chứng cho Ngài rằng: Con làm thầy tế lễ đời đời Theo ban Mên-chi-xê-đéc.
18 Như vậy, điều răn trước kia vì không quyền không ích nên đã bị bỏ rồi;
19 bởi chưng luật pháp không làm trọn chi hết, lại có một sự trông cậy hay hơn đem vào thay cho luật pháp, và bởi sự trông cậy đó chúng ta đến gần Ðức Chúa Trời.
20 Vả lại, sự thay đổi nầy chẳng phải là không có lời thề mà được làm ra. Những thầy tế lễ khác không bởi lời thề mà được lập lên,
21 nhưng Ngài đã được lập lên bằng lời thề, bởi Ðấng đã phải cùng Ngài rằng: Chúa đã thề rồi, và không hối lời thề ấy đâu; Con làm thầy tế lễ đến đời đời.
22 Vì thế, Ðức Chúa Jêsus đã trở nên Ðấng bảo lãnh cho một cái giao ước rất tôn trọng hơn cái trước.
23 Vả lại, số thầy tế lễ rất nhiều, vì sự chết nên không giữ luôn được chức vụ.
24 Nhưng Ngài, vì hằng có đời đời, nên giữ lấy chức tế lễ không hề đổi thay.
25 Bởi đó Ngài có thể cứu toàn vẹn những kẻ nhờ Ngài mà đến gần Ðức Chúa Trời, vì Ngài hằng sống để cầu thay cho những kẻ ấy.
26 Ấy đó thật là thầy tế lễ thượng phẩm mà chúng ta có cần dùng, thánh khiết, không tội, không ô uế, biệt khỏi kẻ có tội, được cất lên cao hơn các từng trời:
27 không như những thầy tế lễ thượng phẩm khác, cần phải hằng ngày dâng tế lễ, trước vì tội mình, sau vì tội dân; Ngài làm việc đó một lần thì đủ cả, mà dâng chính mình Ngài làm tế lễ.
28 Vì luật pháp lập những người vốn yếu đuối làm thầy tế lễ thượng phẩm; nhưng lời thề có sau luật pháp thì lập Con, là Ðấng đã nên trọn lành đời đời.




Vấn đề là thế nào ???


-  đầu tiên mình cần hiểu THẦY TẾ LỄ là ai ???  .... là người giống như TRUNG GIAN GIỮA CHUÁ VÀ MÌNH .... dại diện mình dâng của lễ thiêu lên Chúa , và cầu nguyện Chúa thay cho mình ... THẦY TẾ LỄ THƯỢNG PHẪM coi như là những người giữ chức cao trong công việc này


- kế đó mình cần hiểu về gia đình ABRAHAM ... tạm thời mình không tính dòng Abraham với bà Egyptian Hagar , mà mình tính dòng Abraham với bà vợ ông là Sarah ... ABRAHAM sanh ISAAC ... ISAAC sanh 2 người con trai sanh đôi ESAU & JACOB ... JACOB sanh 12 con trai và 1 con gái , 2 trong 12 người con trai đó mà Vân muốn nói ở đây , đó là GIU ĐA & LÊ VI



- ban đầu có 2 DÒNG THẦY TẾ LỄ ... đó là dòng LÊ VI  và dòng AARON (brother của Moses)

- bây giờ có thêm 1 dòng mới , đó là dòng MELCHIZEDEK , mà Chúa Jesus thuộc về dòng này (hay nói đúng hơn Melchizedek chính là Chúa Jesus)
Reply