[Xí Xọn]

Pháp Cú kệ 7 và 8


7. Ai sống nhìn tịnh tướng (1),
Không hộ trì các căn,
ăn uống thiếu tiết độ,
biếng nhác, chẳng tinh cần.
Ma uy hiếp kẻ ấy, (2)
như cây yếu trước gió.

8. Ai sống quán bất tịnh (3),
Khéo hộ trì các căn,
ăn uống có tiết độ,
Có lòng tin, tinh cần (4),
Ma không uy hiếp được,
Như núi đá , trước gió. (5)

7. One who beauty contemplates,
whose faculties are unrestrained,
in food no moderation knows,
is languid, who is indolent:
that one does Mara overthrow
as wind a tree of little strength.

8. One who foulness contemplates,
whose faculties are well-restrained,
in food does moderation know,
is full of faith, who's diligent:
that one no Mara overthrows,
as wind does not a rocky mount.

7. Subhānupassim viharantam - indriyesu asamvutam
Bhojanamhi amattaññum - kusītaṁ hīnavīriyaṁ
Taṁ ve pasahati māro - vāto rukkham'va dubbalaṁ.

8. Asubhānupassiṁ viharantaṁ indriyesu susaṁvutaṁ
Bhojanamhi ca mattaññuṁ -saddhaṁ āraddhavīriyaṁ
Taṁ ve nappasahati māro -vāto se lamva pabbattaṁ


Tích chuyện

Có hai anh em nhà nọ làm nghề buôn. Ngày kia khi hai người đang trên đường chở xe hàng hoá về nhà, thì đi ngang chỗ Đức Phật chuẩn bị thuyết pháp cho chư tăng. Người anh mới bảo người em ở lại trông chừng xe hàng, và đi vào nghe Phật giảng Pháp. Sau khi nghe xong, người anh bèn xin Phật cho xuất gia để theo ngài tu học. Đức Phật mới bảo ông cho người thân của ông biết ý định rồi sau đó Phật sẽ cho ông gia nhập tăng đoàn. Ông quay trở ra và báo cho người em hay. Người em khuyên giải anh đừng đi tu một hồi nhưng người anh đã quyết định nên cũng chìu theo ý của người anh. Kế đó người anh chính thức quy y xuất gia với Phật. Phần người em, sau này cũng xin xuất gia với Phật, nhưng không phải là mục đích tu hành mà trong đầu nghĩ rằng, khi gia nhập vào được tăng đoàn tu rồi, thì từ từ tìm cách lôi kéo người anh trở về đời sống thế tục. Riêng người anh, ngày nọ đến bẩm với Phật rằng, do ông tuổi đã lớn mới xuất gia đi tu, pháp học không biết nhiều, cầu xin Phật chỉ cho cách thức nào tu tập ngắn gọn để ông có thể thực hành. Phật mới dạy ông cách thiền Asubhānupassiṃ (Bất tịnh quán),  là quán niệm một trong mười đề bất tịnh (tử thi), hoặc niệm ba mươi hai thể trược, niệm thuận khởi đầu từ tóc là vật bất tịnh rồi đến lông, móng, răng, da, tất cả hình hài nầy là vật “bất tịnh”, là 32 thể trược của thân xác. Và ông nhiệt tâm tu tập. Ngày nọ, khi ông thiền quán thân xác của người thiếu nữ bị bệnh chết và đang được hoả thiêu, từ một tấm thân xinh đẹp quyến rũ và dần dần bị nức nẻ, chảy nước, co rút và cuối cùng hoại diệt trong ngọn lửa, và ông chứng đắc quả vị giải thoát là A La Hán.

Phần người em, niềm tin với pháp kém cỏi, thường hay nghĩ đến dục lạc, sau này vợ của ông đến cúng dường thực phẩm cho Phật và tăng chúng, và lôi kéo trở về gia đình  thì ông cởi bỏ y áo tu hành theo vợ trở về đời sống thường tục. Gia đình người anh cũng bày cách ngày nọ mời ông về nhà để cúng dường thực phẩm, rồi các người thân lợi dụng cơ hội tìm cách lôi kéo, ép buộc ông từ bỏ đời sống xuất gia, nhưng họ không biết là ông đã đắc đạo quả A La Hán,  túng quá ông dùng thần thông biến mất khỏi căn nhà và bay trở về nơi Phật cư trú và đảnh lễ ngài. Từ sự tình của hai anh em, Đức Phật mới thuyết bài kệ Pháp Cú trên.
 

Chú thích:


1. Suy tưởng đến lạc thú - ham muốn những lạc thú.[/font]

2.  Ma Vương - Theo Phật giáo, có năm loại Ma Vương là: Uẩn (Khandha), Hành Ðộng thiện và bất thiện (abhisankhāra), Chết (Maccu), Dục Vọng (Kilesa) và Trời Ma Vương (Devaputta). Ở đây danh từ Ma Vương được dùng theo nghĩa dục vọng.

3. Uế trược - ba mươi hai ô trược của thể xác, như tóc, lông, móng tay, móng chơn, răng, da v.v... Suy niệm về các ô trược của thể xác là đề mục hành thiền thích ứng để chế ngự lòng tham ái.

4. Niềm tin - saddhā, là niềm tin tưởng nơi Phật (Ðạo Sư), Pháp (Giáo huấn) và Tăng (Giáo hội), một niềm tin căn cứ trên sự hiểu biết. Không có đức tin mù quáng trong Phật giáo. Không có sự chấp nhận suông điều gì do đức tin không suy luận.

5. Hai câu này chỉ để dạy chư vị Tỳ-khưu, những người đã chú nguyện sống đời Phạm hạnh thiêng liêng. Câu đầu, chỉ con đường vật chất, thỏa mãn nhục dục; câu nhì, con đường tinh thần, tự chế, tự kiểm và phạm hạnh. Nên nhận định rằng Phật giáo cung ứng một lối sống cho hàng xuất gia và một lối khác cho người tại gia cư sĩ.

Thank you anh Anatta, vừa đăng tiếng Việt và có tiếng Anh nữa thì hay quá trời luôn á.